• Amakuru / AMAKURU-YO-HANZE

Perezida wa Cap-Vert, José Maria Neves, yatangaje ku mugaragaro ko azongera kwiyamamariza kuyobora igihugu, asaba abaturage kumuha amahirwe yo gukomeza kuyobora mu yindi manda y’imyaka itanu.

Neves yatangaje kandidatire ye ku wa Mbere tariki ya 14 Nzeri 2026, mu gihe Cap-Vert yitegura amatora ya Perezida ateganyijwe ku wa 15 Ugushyingo 2026. Yavuze ko yifuza gukomeza ibikorwa yatangiye muri manda ye ya mbere, ndetse akubaka igihugu arondora nk’igihugu gifite intego yo kurushaho gutera imbere no gutera imbere mu buryo burambye.

Umukuru w’igihugu ufite imyaka 66, yavuze ko yinjira muri iri rushanwa afite icyizere, umutuzo ndetse n’uko abona ko hari ibyo yagezeho mu myaka itanu amaze ku butegetsi.

Mu gutangaza kandidatire ye, José Maria Neves yasobanuye ko manda ye yatangiye mu 2021 yaranzwe n’akazi gakomeye, kwegera abaturage no gushyira imbere ibiganiro n’impande zitandukanye.

Yavuze ko igihe yatorewe kuyobora igihugu yari afite inshingano zo guhuza Abanya-Cap-Vert, kubitaho no kubarinda, kandi ko asanga hari intambwe yatewe mu kubahiriza ibyo yari yarabasezeranyije.

Neves yavuze ko ubu ashaka gukomeza gukorera igihugu afite ubushake bwinshi, akomeza ibikorwa yatangiye kandi agaharanira ko Cap-Vert ikomeza kuba igihugu gifite amahoro, ituze n’iterambere.

Mu gihe yatangizaga kandidatire ye, Perezida Neves yagaragaje ko yinjira muri aya matora afite ibyo ashingiraho, cyane cyane ubunararibonye amaze kugira mu buyobozi bw’igihugu.

José Maria Neves yasabye kandi ubufasha bw’ishyaka PAICV, ishyaka rya politiki yigeze kuyobora mbere yo kuba Perezida.

PAICV ni rimwe mu mashyaka akomeye muri Cap-Vert kandi ni ryo ryamushyigikiye mu matora ya Perezida yabaye mu 2021, ubwo Neves yatsindaga ku ikubitiro.

Kandidatire ye nshya ije nyuma y’uko PAICV yatsinze amatora y’Abadepite yabaye muri Gicurasi 2026, aho yabonye hafi 46% by’amajwi, ikagira imyanya 33 mu Nteko Ishinga Amategeko y’imyanya 72 hakurikijwe ibyavuye mu matora by’agateganyo byatangajwe icyo gihe.

Iyi ntsinzi ya PAICV yatumye umuyobozi wayo, Francisco Carvalho, aba Minisitiri w’Intebe mushya, asimbura Ulisses Correia e Silva wari umaze imyaka 10 ayoboye Guverinoma.

Ibi bituma amatora ya Perezida yo mu Gushyingo azaba mu gihe PAICV ifite ubuyobozi bwa Guverinoma, ibintu bishobora gutuma ihangana rya politiki muri Cap-Vert rikurikiranwa cyane.

José Maria Neves yatorewe kuba Perezida wa Cap-Vert mu mwaka wa 2021, ubwo yabonaga amajwi arenga 51%, atsinda Carlos Veiga wari uhagarariye Movement for Democracy (MpD).

Iyo tsinzi yatumye Neves aba Perezida ahagarariye PAICV, mu gihe Guverinoma yari iyobowe na Minisitiri w’Intebe ukomoka muri MpD.

Ibi byatumye Cap-Vert igira uburyo bw’imiyoborere aho Perezida na Minisitiri w’Intebe bakomoka mu mashyaka atandukanye. Iyi mikoranire yaranzwe no gusangira inshingano no gukorana mu miyoborere y’igihugu.

Ubu ibintu byarahindutse, kuko PAICV yatsinze amatora y’Abadepite yo muri Gicurasi 2026, bigatuma iba ari yo iyoboye Guverinoma.

Amatora ya Perezida wa Cap-Vert ateganyijwe ku wa 15 Ugushyingo 2026.

Niba nta mukandida uzabona amajwi ahagije ku ikubitiro, icyiciro cya kabiri giteganyijwe ku wa 29 Ugushyingo 2026.

Aya matariki yatangajwe mbere na Perezida Neves nyuma yo kugisha inama amashyaka ya politiki n’Inama y’Igihugu Ngishwanama.

Neves ubu ni we Perezida uriho, kandi kandidatire ye izaba igamije kumugeza kuri manda ya kabiri y’imyaka itanu.

Cap-Vert ni kimwe mu bihugu bya Afurika bizwiho kugira gahunda ya politiki ishingiye ku matora no guhererekanya ubutegetsi mu mahoro.

Kuva mu 1991, ubwo amatora menshi y’amashyaka yatangiraga kuba mu gihugu, Cap-Vert ntiyigeze igira imvururu zikomeye zishingiye ku matora cyangwa ku gutangaza ibyavuye mu matora.

Ibi bituma amatora ya Perezida ateganyijwe muri uyu mwaka akurikiranwa nk’ikindi kigereranyo cy’uko demokarasi ikora muri iki gihugu gituwe n’abaturage bagera kuri miliyoni 550,000.

Mbere yo kuba Perezida, José Maria Neves yari amaze imyaka myinshi mu buyobozi bwa politiki.

Yabaye Minisitiri w’Intebe wa Cap-Vert kuva mu 2001 kugeza mu 2016, ndetse anayobora PAICV mu gihe kirekire.

Uburambe bwe mu kuyobora Guverinoma ndetse n’imyaka amaze ari Perezida ni kimwe mu bintu azashingiraho mu kwiyamamaza kwe.

Mu gihe yatangizaga kandidatire ye, Neves yashimangiye ko imyaka itanu amaze ku butegetsi yamuhaye ubundi burambe ndetse n’ubushobozi bwo kumenya neza ibibazo igihugu gihura na byo.

Mu gihe cyo kwiyamamaza, José Maria Neves arasabwa gusobanurira abaturage ibyo yakoze muri manda ye ya mbere, ndetse n’ibyo ateganya gukora mu gihe yaba atorewe manda ya kabiri.

Ku ruhande rwe, Neves avuga ko ashaka gukomeza ibikorwa bye byo guteza imbere igihugu, kwegera abaturage no kubaka Cap-Vert ifite iterambere rirambye.

Aya matora kandi azaba ari amahirwe ku baturage yo gusuzuma icyerekezo igihugu cyafashe mu myaka itanu ishize no guhitamo niba Perezida uriho akwiriye gukomeza kuyobora.

Kugeza ubu, Neves yamaze gushyira ku mugaragaro umugambi we wo kongera kuyobora igihugu. Icyemezo cya nyuma kizafatwa n’abaturage ba Cap-Vert ku wa 15 Ugushyingo 2026, cyangwa ku wa 29 Ugushyingo niba hazaba icyiciro cya kabiri.

Cap-Vert rero yinjiye mu kindi gihe cy’ingenzi cya politiki, aho Perezida José Maria Neves ashaka kongera kugirirwa icyizere no gukomeza kuyobora igihugu mu gihe manda ye ya mbere igiye kurangira.

Like This Post? Related Posts
Andika igitekerezo
Recent Comments